Nowe idee, które wiążą się z kreatywnym i innowacyjnym rozwiązywaniem problemów społecznych. Wywiad z Panią Beatą Kenig – Ashoka w Polsce.

Napisane przez admin |16 Nov 15 | 0 komentarzy

Nowe idee, które wiążą się z kreatywnym i innowacyjnym rozwiązywaniem problemów społecznych. Wywiad z Panią Beatą Kenig – Ashoka w Polsce.

Według Pani, na jakim etapie jesteśmy w Polsce, jeśli chodzi o prowadzenie działań społecznie odpowiedzialnych?

W niedawno opublikowanym artykule, Marzena Strzelczak, Dyrektor Generalna Forum Odpowiedzialnego Biznesu, z którym Ashoka współpracuje, podaje kilka danych, które z jednej strony napawają optymizmem, z drugiej jednak ewidentnie ukazują, że jest jeszcze bardzo dużo do zrobienia. Według badań prowadzonych m.in. przez Forum Odpowiedzialnego Biznesu, zaledwie 15% firm w Polsce to firmy doświadczone w prowadzeniu działań CSR-owych w Polsce. W rankingu firm społecznie odpowiedzialnych, który realizuje dziennik Gazeta Prawna i który poddaje kompleksowej ocenie zaangażowanie społeczne przedsiębiorstw, jest rocznie około 60 podmiotów. To ciągle mało, jeśli zestawić te dane z ilością polskich przedsiębiorstw na rynku. Wydaje się także, że wiedza o tym, czym właściwie jest odpowiedzialność społeczna ciągle jest jeszcze niewielka, choć oczywiście nie można powiedzieć, że nic się nie zmienia. Zarówno po stronie biznesu, organizacji pozarządowych, jak i administracji publicznej jest wiele przykładów inicjatyw mających rozwijać świadomość, wiedzę i realne działania w tym zakresie. W Ministerstwie Gospodarki funkcjonuje Zespół ds. Społecznej Odpowiedzialności Biznesu, co roku powstaje kilkadziesiąt nowych raportów społecznych, a Kartę Różnorodności FOB podpisało już ponad sto podmiotów.

Co oznacza innowacyjność dla dobra ogółu wpisane w misję Fundacji Ashoka i czym wyróżnia się innowator społeczny według Ashoki?

Ashoka szuka ludzi, którzy proponują nowe idee. Nowe idee, które wiążą się z kreatywnym i innowacyjnym rozwiązywaniem problemów społecznych. Na poziomie różnego rodzaju instytucji państwowych – oczywiście bez posądzania o złe intencje – mamy do czynienia z bardzo stereotypowym myśleniem: aby np. pomóc bezdomnemu, trzeba dać mu zasiłek, dach nad głową w noclegowni czy schronisku i przysłowiową ,,miskę zupy”. Innowator społeczny wychodzi poza takie schematyczne myślenie. W przeciwieństwie do instytucji państwowych, które uważają, że różnego rodzaju problemy można rozwiązać odgórnie, poprzez regulacje prawne czy programy rządowe, innowator społeczny niejako schodzi na sam dół, docieka złożonej genezy problemów i tego, jak efektywnie je rozwiązywać. Aby lepiej zobrazować, na czym to polega, posłużę się kilkoma przykładami.

Dwoje psychologów, Barbara i Tomasz Sadowscy, którzy pod Poznaniem w 1989 roku założyli Fundację Pomocy Wzajemnej Barka, zaczęli od tego, że wprowadzili się do budynku starej szkoły z dwiema córeczkami i grupą bezdomnych, byłych więźniów, ludzi, którzy bez wsparcia mieli marne szanse na powrót do normalnego społeczeństwa. Sadowscy zaczęli wspólnie zastanawiać się nad odejściem od standardowych sposobów pracy z ludźmi, którzy doświadczyli bardzo ciężkich życiowych kryzysów. Zaczęli budować tzw. grupę liderów Barki. Liderzy Barki to ludzie, którzy sami kiedyś byli bezdomni, mają za sobą głębokie uzależnienia, niejednokrotnie także wyroki więzienia. To oni stają się pierwszym kontaktem dla tych, którzy dzisiaj są bezdomni i których Barka z tej bezdomności chciałaby wyrwać. I to oni najlepiej wiedzą jak komunikować się z bezdomnymi aby przekonać ich do tego, by zechcieli zmienić swoje życie. Sadowscy nie tworzyli sztucznych instytucji i procedur. Oni po prostu od początku z tymi osobami przebywali i pokazywali, jak może wyglądać zupełnie inne życie niż to, którego doświadczali przez wiele lat. Dzisiaj efektem tych działań jest już sieć wspólnot prowadzonych przez ludzi, którzy wyszli z kryzysów. To podejście, polegające na dzieleniu się doświadczeniami przy jednoczesnym stworzeniu przestrzeni do tego, by ten, który przychodzi po pomoc, sam przejmował inicjatywę. Jak mówi Barbara Sadowska, tak naprawdę ludzie ci nie przychodzą „po pomoc”, ale „po moc.” To typowy przykład działania oddolnego.

Barka_wspolny_stol_33

Inny przykład. Jak można aktywizować osoby z niepełnosprawnościami i włączać je na rynek pracy? Często firmy wolą ponosić duże koszty związane ze składkami do PFRON, niż zatrudniać osoby z niepełnosprawnościami. Ta odgórnie narzucona regulacja nie motywuje i nie przełamuje stereotypów. Innowator społeczny zaczyna zastanawiać się, jak budować świadomość, przełamać tę wielką barierę mentalną i pokazać zdrowym ludziom, firmom i przedsiębiorcom, że osoby z niepełnosprawnościami mogą być niezwykle wartościowymi pracownikami. Niemiecki ginekolog Frank Hoffman założył przedsiębiorstwo społeczne, które szkoli i zatrudnia kobiety niewidome jako personel medyczny wykonujący badania piersi w profilaktyce nowotworów. Osoby niewidome mają często ponadprzeciętny zmysł dotyku, pozwalający wyczuć zmianę w piersi znacznie mniejszą, niż wyczuje doświadczony ginekolog. Wpływ społeczny tego przedsięwzięcia polega na tym, że osoby niewidome dostają zatrudnienie, a pacjentki otrzymują znacznie bardziej dostępne badania profilaktyczne niż te, które są oferowane przez państwo, jak np. mammografia. Hoffman poszukał w osobach z niepełnosprawnością atutów, zamiast skupiać się na ich słabościach. To właśnie przykład innowacji, których szuka Ashoka.

DH-Untersuchung_DSC0948

Jakie obszary działań w Polsce są obecnie rozwijane przez Waszą organizację?

Członkowie Ashoki działają na rzecz rozwoju ekonomicznego, praw człowieka, zaangażowania w społeczeństwo obywatelskie, polepszania standardów w edukacji oraz opiece zdrowotnej, jak również ochrony środowiska.
Ashoka jako fundacja skupia się przede wszystkim na wsparciu swoich członków. Przez pierwsze 3 lata nowo wybrany członek Ashoki otrzymuje wypłacane co miesiąc stypendium. Ashoka dba również o wsparcie merytoryczne, m.in poprzez łączenie z doradcami z biznesu i współpracę z nimi. Ashoka znajduje partnerów biznesowych, którzy spotykają się z przedsiębiorcami społecznymi i pokazują im, z perspektywy biznesu, jak usprawniać pewne działania, żeby odnosiły lepsze efekty. Ashoka na całym świecie współpracuje z wieloma dużymi i mniejszymi firmami oraz przedsiębiorcami – indywidualnymi doradcami. Taka współpraca realizowana jest w ramach szeregu programów, skierowanych zarówno do członków Ashoki, jak i nie zrzeszonych w Ashoce przedsiębiorców społecznych. Jednym z takich programów w Polsce jest ,,Społeczny Startup”.
Program ,,Społeczny Startup” Ashoka realizuje wspólnie z UniCredit Foundation i Bankiem Pekao S.A. W ramach tego projektu przeprowadzony został konkurs dla społecznych startupów, czyli przedsiębiorstw, które dopiero co zaczęły swoją działalność lub mają pomysł realizowania takiej działalności. Spośród nadesłanych wniosków została wybrana dziesiątka takich przedsiębiorstw, które obecnie biorą udział w procesie spotkań z doradcami biznesu.
To ma im pomóc w tworzeniu profesjonalnych biznesplanów. W ramach tego konkursu są też przewidziane granty rozwojowe.

Drugi program, o którym warto wspomnieć, to ,,Szkoły z mocą zmieniania świata”, prowadzony z kolei we współpracy z Fundacją BGK. Jest on polską kontynuacją programu Changemaker Schools, który odbywa się w wielu krajach. W bardzo dużym skrócie polega na wyszukiwaniu szkół, które wspierają uczniów w nauce tzw. umiejętności miękkich, takich jak praca w zespole, kreatywność i twórcze podejście do świata. Chodzi tutaj o moc kształcenia ludzi, którzy w przyszłości będą mogli zmieniać rzeczywistość wokół siebie. Te dwa programy odbywają się we współpracy z biznesem, który ma możliwości, by wspierać Ashokę w ich przeprowadzeniu i dzięki temu realizować ideę odpowiedzialności społecznej.

Ashoka prowadzi współpracę m.in. z sektorem biznesu. W jaki sposób może wesprzeć przedsiębiorców w działaniach społecznie odpowiedzialnych?

To bardzo dobre pytanie, ponieważ tak naprawdę jest to dla nas duży plan na przyszłość. Marzy nam się i będziemy dążyć do realizacji takiego programu szkoleń dla przedsiębiorców, który będzie opierał się na doświadczeniach członków Ashoki, pod roboczym tytułem “Czego biznes może się nauczyć o przywództwie od przedsiębiorców społecznych”. Chodzi o to, by przedsiębiorcy społeczni mogli spotykać się z biznesem i by obie strony mogły dzielić się swoimi doświadczeniami, bo przecież to nie tylko biznes może wnosić pewne kompetencje w rozwój przedsiębiorstw społecznych, ale także przedsiębiorcy i działacze społeczni mogą dostarczać cennej wiedzy liderom biznesu. Wiemy, na podstawie wielu już doświadczeń, że korzyści z takich spotkań są obopólne.

Co powinniśmy zmienić w Polsce, aby ludzie bardziej angażowali się w Społeczną Odpowiedzialność Biznesu?

Wydaje mi się, że przede wszystkim warto jak najwięcej o tym pisać i mówić – to chyba najlepszy sposób. Media odgrywają tutaj bardzo dużą rolę. To media mają możliwość zachęcania firm do tego, aby rozważyły inwestowanie w przedsięwzięcia, które mają szansę nie tylko zaistnieć na rynku, ale też przy okazji generować bardzo znaczący wpływ społeczny. W Polsce coraz więcej mediów podejmuje ten temat – np. Forbes dużo uwagi poświęca w ostatnim czasie właśnie przedsiębiorstwom społecznym i Społecznej Odpowiedzialności Biznesu.

O przedsiębiorczości społecznej i programach rozwoju tego sektora można już także poczytać w Pulsie Biznesu i Gazecie Wyborczej. Mamy nadzieję, że w niedalekiej przyszłości temat ten podejmie więcej mediów, ale dobrze wiedzieć, że jest zainteresowanie tą tematyką. Wydaje mi się, że to bardzo duży wkład w budowanie świadomości tego, czym jest przedsiębiorczość społeczna i współpraca między sektorami.

Na jakim etapie rozwoju Ashoka jest teraz? Jakie są Wasze priorytety oraz plany rozwoju na najbliższe 3 lata?

Priorytetem jest oczywiście stałe wsparcie dla członków Ashoki i określanie, we współpracy z nimi, ich bieżących potrzeb. Ale też zamierzamy realizować programy, takie jak Społeczny StartUp, które będą wspierały rozwój przedsiębiorczości społecznej i społecznej odpowiedzialności biznesu w Polsce.

Dziękujemy za udzielenie wywiadu.


Dołącz do newslettera, aby być na bieżąco z informacjami dotyczącymi społecznego zaangażowania biznesu.




Powrót do bloga

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Zapisz się do naszego newslettera, aby być na bieżąco z informacjami dotyczącymi społecznego zaangażowania biznesu.

Zamknij